نظریهٔ مشورتی ۲۱۲۸/۹۲/۷ — ۱۳۹۲/۱۱/۰۶

پرسش

اگرپس ازاجرای حکم عقل برگردد محکوم­علیه چگونه می تواند استرداد مابه­التفاوت ارش را مطالبه کند آیا نیازمند تقدیم دادخواست حقوقی است./ع

متن نظریه

موارد اعاده دادرسی در امور کیفری منصوص است و مورد مطروحه (موضوع ماده 679قانون مجازات اسلامی) از مصادیق آن نمی باشد و در فرض سؤال با اتخاذ ملاک از قسمت اخیر ماده 5 قانون مسئولیت مدنی مصوب سال 1339 و توجها به ماده 679 قانون یاد شده مصوب سال 1392، دادگاه کیفری صادرکننده رأی بدوی پس از ارجاع پرونده با تقاضای محکوم علیه و بدون نیاز به دادخواست، رسیدگی و دفاع محکوم له را اخذ، با احراز مراتب، حکم به استرداد مبلغ مابه التفاوت دیه کامل و ارش آن از سوی محکوم له صادر می نماید و این حکم از حیث رسیدگی و تجدیدنظرخواهی و اجراء تابع قواعد عمومی است. ضمنا چون رسیدگی مجدد به موضوع مستلزم تغییر در رأی دادگاه کیفری است، بنابراین طرح دعوای حقوقی و رسیدگی توسط دادگاه عمومی حقوقی فاقد وجاهت قانونی است./الف

نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.

مستندات قانونی مرتبط۲

• ماده ۶۷۹قانون مجازات اسلامی — کتاب پنجم (تعزیرات و مجازات‌های بازدارنده)
• ماده ۵قانون مسئولیت مدنی