ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه
نظریهٔ مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۵۲۹ — ۱۴۰۰/۱۱/۲۰
- شمارهٔ نظریه
- ۷/۱۴۰۰/۱۵۲۹
- تاریخ صدور
- ۲۰ بهمن ۱۴۰۰
- اعتبار
- راهنمای اجرایی
پرسش
منظور از قماربازی و آلات و وسائل مخصوص قماربازی موضوع ماده ۷۰۵ قانون مجازات اسلامی چیست؟
متن نظریه
اولا، در قوانین کیفری، قماربازی تعریف نشده است ولی با توجه به مواد ۷۰۵ تا ۷۰۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵، قماربازی به معنای برد و باخت به وسیله بازی با آلاتی است که به این منظور (قمار) ساخته شده است؛ اعم از آن‌که این ابزار سنتی باشد یا مدرن. شایسته ذکر است شرط‌بندی که در آن برد و باخت وجود دارد و فاقد وسیله مخصوص می‌باشد به جز سبق و رمایه به شرح مذکور در ماده ۶۵۶ قانون مدنی، از نظر شرعی حرام و بنا به تصریح مقنن در ماده ۶۵۴ قانون مدنی، باطل و دعاوی راجع به آن مسموع نخواهد بود. با این وصف، شرط‌بندی مشمول مقررات ماده ۷۰۵ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) ۱۳۷۵ نیست و نمی‌توان این ماده را به شرط‌بندی تسری داد. در هر حال تشخیص این‌که عملی قمار یا شرط‌بندی است، با لحاظ محتویات پرونده بر عهده مقام قضایی رسیدگی کننده است.
ثانیا، در مورد آلات قمار باید به وضع عرفی توجه شود و ضابطه نیز آن‌گونه که در کتاب مکاسب آمده، عبارت است از هر چیزی که معد برای قمار باشد به نحوی که مقصود از آن با توجه به خصوصیات آن، غیر قمار نباشد.
نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.
مستندات قانونی مرتبط۵
این نظریه برای کتابخانهٔ مدونات از مجموعهٔ نظریات مشورتی ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه بازخوانی شده است؛ برای استناد رسمی، متن منتشرشدهٔ همان اداره مرجع نهایی به‌شمار می‌رود.