شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵

ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه

نظریهٔ مشورتی ۷/۱۴۰۱/۸۴۴ — ۱۴۰۲/۰۲/۲۰

شمارهٔ نظریه
۷/۱۴۰۱/۸۴۴
تاریخ صدور
۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۲
اعتبار
راهنمای اجرایی

پرسش

در موارد محکومیت به اعدام در پرونده‌های مربوط به مواد روانگردان که دادگاه ضمن صدور دادنامه، پیشنهاد تخفیف از اعدام به حبس تعزیری و جزای نقدی را اعلام می‌نماید، آیا این مورد صرف نظر از تکلیف مقرر در ماده ۵۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری و ماده ۲۸ (آیین‌نامه نحوه اجرای احکام حدود، سالب حیات ... مصوب ۱۳۹۸/۳/۲۶ رئیس محترم قوه قضاییه) می‌باشد؟ به عبارت دیگر تنها یک بار تقاضای عفو از کمیسیون کفایت نموده یا اینکه این تکلیف جدا از پیشنهادی است که دادگاه در راستای ماده ۳۸ قانون مبارزه با مواد مخدر در دادنامه ارائه می‌نماید؟

متن نظریه

طبق ماده ۳۸ قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۶۷ با اصلاحات و الحاقات بعدی، دادگاه می‌تواند در صورت وجود جهات تخفیف، در مورد مجازات اعدام، تقاضای عفو و تخفیف مجازات را به کمیسیون عفو و تخفیف مجازات ارسال کند. همچنین برابر ماده ۵۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، محکوم به مجازات سلب حیات در جرایم موضوع قانون مبارزه با مواد مخدر می‌تواند درخواست عفو کند و قاضی اجرای احکام کیفری باید مطابق تبصره ذیل ماده ۵۴۲ مذکور عمل کند؛ بنابراین تقاضا و پیشنهاد عفو و تخفیف مجازات اعدام از سوی دادگاه به استناد ماده ۳۸ قانون پیش‌گفته، مانع اعمال مقررات ماده ۵۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری نیست.

نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.

این نظریه برای کتابخانهٔ مدونات از مجموعهٔ نظریات مشورتی ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه بازخوانی شده است؛ برای استناد رسمی، متن منتشرشدهٔ همان اداره مرجع نهایی به‌شمار می‌رود.