نشست‌های قضایی شعب دیوان عالی کشور
نشست قضایی درباره تاثیر یا عدم تاثیر حکم برائت راشی در حکم واسطه ارتشاء — ۱۴۰۲/۱۱/۱۱
- تاریخ برگزاری
- ۱۱ بهمن ۱۴۰۲
- شهر برگزاری
- آذربایجان شرقی
- موضوع
- تاثیر یا عدم تاثیر حکم برائت راشی در حکم واسطه ارتشاء
پرسش
چنانچه در پرونده ای با موضوع رشاء و ارتشا در خصوص راشی برائت (خارج از موضوعات مواد ۵۹۱ و تبصره ماده ۵۹۲ قانون تعزیرات) (به عبارتی علل غیر شخصی)صادر شود، آیا حکم برائت اخیر در خصوص واسطه در امر ارتشاء موثر خواهد بود یا خیر؟
نظر و پاسخ
نظر هیات عالی
مرتکب بزه رشا به علل غیر شخصی تبرئه شده (مثلا دلایل برای ارتکاب و یا انتساب بزه به متهم وجود ندارد) امکان محکوم نمودن واسطه یا معاون جرم وجود ندارد چرا که اثبات مجرمیت واسطه فرع بر اثبات مجرمیت راشی است و به عبارت دیگر تا زمانی که رشا و ارتشا محقق نشده، محکوم نمودن واسطه بین آن دو منتفی است. به دیگر سخن، جرایم رشا و ارتشا از جمله جرایم مرتبط محسوب می شود که ادله و مدارک اثباتی هریک موثر در احراز یا عدم احراز جرم طرف دیگر است.
نظر اکثریت
اگر علت صدور صدور حکم برات مخدوش شدن یکی از ارکان اصلی بزه ارتشاء نباشد. مانع محکومیت واسطه نیست به خصوص در مواردی که واسطه در خصوص بزه ارتشاء اقرار داشته باشد.
نظر اقلیت
به تبع مرتکب اصلی بزه (راشی) که به علت غیر شخصی برائت اخذ نموده و چون واسطه گری در امر ارتشاء نوعی معاونت است فلذا حکم برائت راشی مانع محکومیت واسطه به عنوان معاون بزه ارتشاء می باشد.
نتیجهٔ نشست‌های قضایی برای یک‌دست‌کردن رویهٔ قضایی ثبت می‌شود و در کنار آرای وحدت رویه، راهنمای مهم شعب و دادگاه‌هاست؛ هرچند ارزش الزامی آن در حدِ رأی وحدت رویهٔ هیئت عمومی نیست.
مستندات قانونی مرتبط۲
این نشست برای کتابخانهٔ مدونات از مجموعهٔ صورت‌جلسه‌های نشست‌های قضایی شعب دیوان عالی کشور بازخوانی شده است؛ برای استناد رسمی، متن منتشرشدهٔ مرجع قضایی همان نشست مرجع نهایی به‌شمار می‌رود.