نشست‌های قضایی شعب دیوان عالی کشور
نشست قضایی درباره صلاحیت شورای حل اختلاف در رسیدگی به ادعای خوانده مبنی بر عدم تمکین زوجه — ۱۳۹۷/۰۹/۱۳
- تاریخ برگزاری
- ۱۳ آذر ۱۳۹۷
- شهر برگزاری
- بوانات
- موضوع
- صلاحیت شورای حل اختلاف در رسیدگی به ادعای خوانده مبنی بر عدم تمکین زوجه
پرسش
چنانچه در دعوای مطالبه نفقه مطروحه در شورای حل اختلاف خوانده مدعی عدم تمکین همسر خویش باشد، آیا شورا صلاحیت رسیدگی به این ادعا را دارد یا باید قرار اناطه جهت اثبات عدم تمکین صادر نماید؟
نظر و پاسخ
نظر هیئت عالی
مورد سوال از موارد صدور قرار اناطه نیست، چه عدم تمکین و نشوز زن ناظر به گذشته اوست و خوانده (زوج) باید دلیل اثباتی بر نشوز زوجه ارائه کند؛ زیرا اصل بر تمکین است و صرف طرح دعوی مطالبه نفقه و عدم ارائه دلیل از سوی زوج مبنی بر پرداخت نفقه یا عدم تمکین زوجه، زمینه ی محکومیت زوج به پرداخت نفقه فراهم می گردد.
نظر اکثریت
عدم تمکین و نشوز ناظر به گذشته است و خوانده باید دلیل و مدرک ارائه کند و ما در قالب دفاع می توانیم رسیدگی نماییم تا از اطاله دادرسی و همچنین پرونده زایی جلوگیری شود و نیازی به صدور قرار اناطه نیز نمی باشد؛ لیکن اگر ادعای خوانده در قالب دعوای تقابل باشد چون رسیدگی به دعوای تقابل در صلاحیت شورا نیست؛ لذا باید نسبت به کل پرونده قرار عدم صلاحیت صادر شود.
نظر ابرازی
در هر صورت شورای حل اختلاف صلاحیت خاص دارد و نمی تواند به ادعای خوانده به عدم تمکین رسیدگی نماید و باید قرار اناطه تا تعیین تکلیف در مرجع صالح صادر گردد.
نتیجهٔ نشست‌های قضایی برای یک‌دست‌کردن رویهٔ قضایی ثبت می‌شود و در کنار آرای وحدت رویه، راهنمای مهم شعب و دادگاه‌هاست؛ هرچند ارزش الزامی آن در حدِ رأی وحدت رویهٔ هیئت عمومی نیست.
این نشست برای کتابخانهٔ مدونات از مجموعهٔ صورت‌جلسه‌های نشست‌های قضایی شعب دیوان عالی کشور بازخوانی شده است؛ برای استناد رسمی، متن منتشرشدهٔ مرجع قضایی همان نشست مرجع نهایی به‌شمار می‌رود.