ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه
نظریهٔ مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۰۳۲ — ۱۴۰۰/۰۹/۱۰
- شمارهٔ نظریه
- ۷/۱۴۰۰/۱۰۳۲
- تاریخ صدور
- ۱۰ آذر ۱۴۰۰
- اعتبار
- راهنمای اجرایی
پرسش
۷- در پرونده‌ای پس از صدور حکم به اثبات وقوع بیع بین «الف» و «ب»، شخصی مبادرت به اعتراض ثالث به دادنامه صادره می‌کند. در مرحله بدوی حکم بر بی‌حقی معترض ثالث صادر می‌شود؛ اما در دادگاه تجدید نظر دعوای اعتراض ثالث مورد پذیرش قرار گرفته و دادنامه بدوی لغو می‌شود؛ با توجه به این‌که معترض ثالث خسارت دادرسی را مطالبه کرده است:
۱- آیا اساسا مطالبه خسارت دادرسی برای وی انکان‌پذیر است؟
۲- کدام یک از خواهان یا خوانده دعوی اصلی باید به پرداخت خسارات دادرسی محکوم شود؟
۳- در فرض پذیرش محکومیت به پرداخت خسارت دادرسی، آیا پرداخت خسارت مرحله تجدید نظر هم بر عهده طرفین یا هر کدام از خواهان و خوانده است یا صرفا مرحله بدوی؟
متن نظریه
ماده ۵۲۰ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ در راستای عمومات مسؤولیت مدنی است؛ بنابراین در فرض سؤال، دادگاه باید با بررسی اسناد و مدارک اصحاب دعوای اصلی و دعوای معترض ثالث، عامل اصلی بروز خسارت دادرسی دعوای اخیرالذکر را تشخیص دهد و بر این اساس وی را به پرداخت خسارت دادرسی محکوم کند؛ اعم از آن‌که خسارت دادرسی مربوط به مرحله بدوی باشد یا تجدید نظر.
نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.
مستندات قانونی مرتبط۱
این نظریه برای کتابخانهٔ مدونات از مجموعهٔ نظریات مشورتی ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه بازخوانی شده است؛ برای استناد رسمی، متن منتشرشدهٔ همان اداره مرجع نهایی به‌شمار می‌رود.