نظریهٔ مشورتی ۷/۱۴۰۳/۱۰۵۱ — ۱۴۰۴/۰۳/۰۴

پرسش

غیر فعال‌سازی برخی شعب دادگاه یا دادسرا بر اساس قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲ و راه‌اندازی دادگاه‌های صلح، مستلزم آن است که پرونده‌هایی که در این شعب در جریان هستند مختومه و به شعب جانشین منتقل شود. این امر باید با تأخیر زمانی انجام شود؛ زیرا باید مهلت‌های مقرر قانونی برای تجدیدنظرخواهی از آرا سپری شده و سپس پرونده‌های فاقد اقدام، راکد شود؛ در غیر این صورت، در مواردی مانند غیرفعال‌سازی شعبه و درخواست بعدی محکوم‌له برای صدور اجراییه و یا واخواهی از رأی غیابی صادره، غیر فعال سازی شعبه پیش از این اقدامات چالش‌های بسیاری را ایجاد خواهد کرد. خواهشمند است در این خصوص اعلام نظر فرمایید.

متن نظریه

در فرض سؤال که با تمسک به تبصره ماده ۱۹ آیین‌نامه اجرایی قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۳/۳/۱۶، شعبی از دادگاه‌های نخستین برای تشکیل دادگاه صلح حذف می‌شود، پرونده‌های شعب حذف شده باید به دیگر شعب دایر دادگاه ارجاع شود و سامانه‌های مربوط باید به‌گونه‌ای طراحی شود تا ثبت شکایت از آراء شعب حذف شده؛ از جمله واخواهی، تجدیدنظر و فرجام‌خواهی در مهلت قانونی امکانپذیر باشد و پس از ثبت شکایت و تعیین شعبه جانشین، این اعتراضات برای انجام مراحل قانونی به شعب یادشده ارجاع شود.

نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.