شنبه ۱۱ مهر ۱۴۰۵

ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه

نظریهٔ مشورتی ۷/۱۴۰۳/۷۴۴ — ۱۴۰۳/۱۲/۲۸

شمارهٔ نظریه
۷/۱۴۰۳/۷۴۴
تاریخ صدور
۲۸ اسفند ۱۴۰۳
اعتبار
راهنمای اجرایی

پرسش

دعوای الزام به ثبت واقعه ازدواج، در صلاحیت چه دادگاهی است؟ در صورت فوت زوج، آیا این دعوا به طرفیت وراث قابل طرح است؟ در صورت طرح، آیا واقعه ازدواج باید به اثبات برسد؟

متن نظریه

اولا، همانگونه که در رأی وحدت رویه شماره ۵۶۰ مورخ ۱۳۷۰/۳/۲۱ هیأت عمومی دیوان عالی کشور آمده است، دعوای الزام به ثبت واقعه ازدواج (الزام به تنظیم سند رسمی نکاحیه و ثبت واقعه ازدواج در دفتر رسمی ازدواج) از متفرعات دعوای راجع به نکاح است و با توجه به اطلاق بند ۲ ماده ۴ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱، رسیدگی به این دعوا در صلاحیت دادگاه خانواده است؛ هرچند آنگونه که در فرض سؤال آمده است، به طرفیت وراث زوج مطرح شود.

ثانیا، قابلیت استماع دعوای الزام به ثبت واقعه ازدواج، مستلزم طرح دعوای مستقل اثبات زوجیت و یا طرح آن به عنوان خواسته‌ای در کنار دعوای الزام به ثبت واقعه ازدواج نمی‌باشد و دادگاه می‌تواند در مقام رسیدگی به دعوای یادشده، زوجیت بین طرفین را احراز کند.

نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.

مستندات قانونی مرتبط۱

این نظریه برای کتابخانهٔ مدونات از مجموعهٔ نظریات مشورتی ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه بازخوانی شده است؛ برای استناد رسمی، متن منتشرشدهٔ همان اداره مرجع نهایی به‌شمار می‌رود.