نظریهٔ مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۱۲۳ — ۱۴۰۰/۰۹/۲۲

پرسش

۱- آیا می‌توان به استناد ماده ۴ قانون ایمنی راه‌ها و راه آهن و با لحاظ ماده ۲۶ قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی و تبصره آن و همچنین مواد ۱۷ و ۲۱ قانون بیمه اجباری خسارت وارده شده به شخص ثالث و رأی وحدت رویه شماره ۷۹۰ و قاعده «لا یبطل دم امری مسلم»، به ورثه عابر مقصری که با عبور از آزاد راه، با خودروها تصادف و فوت کرده و راننده هم شناسایی نشده است، دیه پرداخت شود؟

۲- در صورت مثبت بودن پاسخ سوال اول، پرداخت دیه به عهده بیت‌المال است یا صندوق خسارت؟

متن نظریه

با عنایت به تعریف «حوادث» «وسیله نقلیه» و «شخص ثالث» در بندهای «پ»، «ت» و «ث» ماده یک قانون بیمه اجباری خسارت وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه مصوب ۱۳۹۵ و قسمت اخیر تبصره ۲ ماده ۲ و مواد ۹، ۳۱، ۳۲ و ۳۶ قانون پیش‌گفته، فرض استعلام که ناظر به فوت عابر در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه است و عابر (متوفی) مقصر است، مشمول بیمه موضوع قانون مذکور بوده و دیه فوت شخص ثالث (عابر) حسب مورد از محل بیمه‌نامه وسیله نقلیه در صورت وجود یا شناسایی و در صورت عدم وجود بیمه‌نامه یا عدم شناسایی از محل صندوق تأمین خسارت‌های بدنی به اولیای دم یا قائم‌مقام قانونی (وراث قانونی متوفی) قابل پرداخت است و عدم مسؤولیت متصدی حمل و نقل یا عدم شناسایی وی، مانع استفاده وراث متوفی از مزایای قانونی بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث که جنبه حمایتی از زیان دیدگان حوادث مزبور را دارد نخواهد بود.

نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.

مستندات قانونی مرتبط۱۰

• ماده ۱قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه
• ماده ۲قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه
• ماده ۴قانون ایمنی راه ها و راه آهن
• ماده ۹قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه
• ماده ۱۷قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه
• ماده ۲۱قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه
• ماده ۲۶قانون رسیدگی به تخلفات رانندگی
• ماده ۳۱قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه
• ماده ۳۲قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه
• ماده ۳۶قانون بیمه اجباری خسارات واردشده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه