ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه
نظریهٔ مشورتی ۷/۱۴۰۱/۴۶۵ — ۱۴۰۱/۰۵/۲۵
- شمارهٔ نظریه
- ۷/۱۴۰۱/۴۶۵
- تاریخ صدور
- ۲۵ مرداد ۱۴۰۱
- اعتبار
- راهنمای اجرایی
پرسش
با توجه به این‌که در برخی از آراء قضایی به جای استفاده از واژه حوزه قضایی از واژه حوزه جغرافیایی استفاده می‌شود، مستدعی است اولا، تفاوت این دو واژه را بیان نماید. ثانیا، آیا بکار بردن واژه حوزه جغرافیایی به جای حوزه قضایی در آراء و تصمیات قضایی صحیح می‌باشد یا خیر؟
متن نظریه
۱- تبیین تفاوت میان حوزه قضایی و حوزه جغرافیایی خارج از وظایف اداره کل حقوقی قوه قضاییه است و استعلام‌کننده محترم می‌توانند با مراجعه به منابع علمی و مقایسه تعریف ارائه‌شده از «حوزه قضایی» در تبصره ماده ۱۱ قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ و نیز تبصره ۱ ماده ۳ قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب مصوب ۱۵/۴/۱۳۷۳ و مقایسه آن با برخی تعاریف ارائه شده در قانون تعاریف و ضوابط تقسیمات کشوری مصوب ۱۵/۴/۱۳۶۲ مفاهیم مورد اشاره در استعلام را مقایسه و تفاوت‌های آن را بدست آورند.
۲- صرف‌نظر از آن که در قانون اخیرالذکر از اصطلاح «حوزه جغرافیایی» استفاده نشده بلکه از اصطلاحاتی همچون «محدوده جغرافیایی» و یا «نقطه جغرافیایی» استفاده شده است، با توجه به کاربرد عبارت «حوزه قضایی» برای تعیین صلاحیت محلی مراجع قضایی، صحیح این است که در آراء و تصمیمات قضایی از اصطلاح مزبور استفاده و از استفاده از اصطلاحات دیگر نظیر اصطلاح «حوزه جغرافیایی» به جای اصطلاح یادشده خودداری گردد
نظریهٔ مشورتی جنبهٔ راهنمایی دارد و مانند رأی دادگاه لازم‌الاجرا نیست؛ با این حال، چون پاسخ ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه است، برای فهم رویهٔ اجرایی و پیشگیری از اختلاف، مرجع مهمی به‌شمار می‌رود.
مستندات قانونی مرتبط۲
این نظریه برای کتابخانهٔ مدونات از مجموعهٔ نظریات مشورتی ادارهٔ کل حقوقی قوهٔ قضاییه بازخوانی شده است؛ برای استناد رسمی، متن منتشرشدهٔ همان اداره مرجع نهایی به‌شمار می‌رود.